Raundi i ri i bisedimeve të paqes midis Presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky dhe Presidentit të SHBA-së Donald Trump duket se ka dhënë pak më shumë sesa një premtim për t’u takuar përsëri muajin tjetër dhe një tjetër kujtesë se sa larg është ende një marrëveshje paqeje. E megjithatë, për Zelenskyn, edhe mungesa e një ndërprerjeje përbën përparim.
Pas trazirave në mbështetjen e SHBA-së për Ukrainën në fillim të këtij viti, një nga prioritetet kryesore të Zelenskyt në takimin e tij me Trumpin ishte parandalimi i prishjes së bisedimeve.
Pas takimit të së dielës, Trump sinjalizoi se do të mbetej aktivisht i angazhuar në negociata, një veprim i parë si një fitore për Kievin, duke pasur parasysh kërcënimet e përsëritura të presidentit amerikan për t’u larguar. Trump gjithashtu u tërhoq nga ideja e një afati të ri për një marrëveshje, duke përmendur më parë Ditën e Falënderimeve dhe Krishtlindjet si objektiva të mundshëm. “Nuk kam afate,” u tha Trump gazetarëve ndërsa mirëpriti Zelenskyn në Mar-a-Lago, Florida. “E dini cili është afati im? Lufta ka mbaruar”.
Kërkesat maksimaliste të Kremlinit nuk u miratuan.
Më e rëndësishmja për Ukrainën, Trump nuk i përsëriti kërkesat maksimaliste të Rusisë për t’i dhënë fund armiqësive – një ndryshim i qartë nga fazat e mëparshme të mandatit të tij – kur ai shpesh dukej se miratonte qëndrimet e Kremlinit.
Ndryshimi i qëndrimit ishte edhe më i jashtëzakonshëm sepse Trump kishte folur me Presidentin rus Vladimir Putin pak para se të takohej me Zelenskyn – një ndërhyrje ruse e minutës së fundit që më parë i kishte prishur shpresat e Ukrainës.
Ishte një telefonatë që pezulloi dorëzimin e sistemeve të armëve me rreze të gjatë veprimi amerikane në Kiev tetorin e kaluar.
Kjo mund të forcojë bindjen e Zelenskyt se Kievi dhe Uashingtoni tani janë më afër bisedimeve të paqes.
Disa udhëheqës evropianë morën pjesë gjithashtu në bisedimet e së dielës përmes telefonit, ndërsa Zelensky tha se Shtetet e Bashkuara mund të presin një raund të ri negociatash muajin e ardhshëm, përfshirë “Koalicionin e të Gatshmëve”.
“Patëm një diskutim vërtet të mirë për të gjitha çështjet dhe e vlerësojmë progresin që është bërë në javët e fundit nga ekipet amerikane dhe ukrainase”, tha Zelensky .
Në të njëjtën kohë, ai pranoi se mbeten disa probleme në draft-marrëveshjen e paqes, duke përfshirë statusin e territoreve ukrainase në lindje dhe një central bërthamor nën pushtimin rus.
Shqetësime para takimit
Ndërsa Zelensky mbërriti në Florida, disa ukrainas u shqetësuan se ai do të ishte përsëri në një takim ku Trump do ta ushtronte presion për një marrëveshje të shpejtë sipas kushteve të Moskës. Shqetësimi u intensifikua kur Shtëpia e Bardhë njoftoi papritur se Trump kishte folur me Putinin.
Trump e quajti telefonatën e së dielës me Putinin “të mirë dhe shumë produktive ” . Yuri Ushakov, këshilltari më i lartë i politikës së jashtme i presidentit rus, tha në një konferencë për shtyp se biseda zgjati më shumë se një orë dhe përsëriti qëndrimin e Kremlinit se Kievi duhet të lëshojë territor në rajonin e Donetskut për të arritur paqen.
Trump tha se do ta telefononte përsëri Putinin pas takimit të tij me Zelenskyn, por nuk ishte e qartë nëse kjo ndodhi apo nëse do të ndodhte më vonë gjatë ditës.
Ndryshe nga tetori, Trump të dielën shmangu miratimin e kërkesave të Kremlinit dhe nuk e shtyu Ukrainën për një marrëveshje të menjëhershme. “Kjo nuk është një marrëveshje që arrihet brenda natës”, u tha ai gazetarëve. “Këto janë çështje jashtëzakonisht komplekse”.
Zelensky tha se plani i paqes ishte “90 përqind” i përfunduar – i njëjti nivel progresi që kishte thënë para se të nisej për në Florida.
Ai shtoi se SHBA-të dhe aleatët evropianë janë afër një vije të përbashkët mbi garancitë e sigurisë që do t’i ofrojnë Ukrainës për të penguar agresionin e ri rus.
Ai theksoi gjithashtu propozimin ukrainas për një kompromis territorial – një zonë të demilitarizuar, nga e cila do të tërhiqeshin trupat ukrainase dhe ruse.
“Po i afrohemi…”
Trump përdori një ton më të rezervuar kur u pyet për progresin. “Fjala ‘marrëveshje’ është shumë e fortë ”, tha ai. Për çështjen territoriale, ai shtoi: “Nuk do të thoja se ka një marrëveshje, por po i afrohemi asaj”.
Ndoshta zhvillimi më shpresëdhënës për Ukrainën ishte gatishmëria e dukshme e Trump për të organizuar një raund të ri bisedimesh muajin e ardhshëm në Shtetet e Bashkuara, ndoshta me pjesëmarrjen edhe të udhëheqësve evropianë.
Në negociatat e mëparshme, udhëheqësit evropianë janë thirrur për të shpëtuar bisedimet pas mosmarrëveshjeve midis Zelensky dhe Trump.
Prania e tyre si pjesëmarrës të barabartë, në vend që të jenë ndërmjetës të mëvonshëm, mund të forcojë pozicionin negociues të Ukrainës./ Protothema
