Marrëdhënia midis presidentëve të Francës dhe Shteteve të Bashkuara, Emmanuel Macron dhe Donald Trump, filloi si “vëllazërore” dhe përfundoi në formale.
Një pemë lisi, e cila u mboll në mënyrë ceremoniale në Shtëpinë e Bardhë nga dy udhëheqësit dhe gratë e tyre, ishte një dhuratë simbolike nga Presidenti Francez Emmanuel Macron për Donald Trump në kulmin e “marrëdhënies së tyre vëllazërore” në vitin 2018, gjatë mandatit të parë të presidentit amerikan.
Macron e kishte quajtur më pas pemën “një kujtesë për lidhjet që na bashkojnë” dhe “këmbënguljen e miqësisë” midis dy kombeve.
Një vit më vonë, lisi nuk lulëzoi — “ashtu si edhe marrëdhëniet midis dy udhëheqësve”, shkroi gazeta franceze Le Monde në atë kohë.
Marrëdhënia e tendosur
Të mërkurën, Macron paralajmëroi se Shtetet e Bashkuara po “distangohen gradualisht” nga disa prej aleatëve të tyre dhe “po shkëputen nga rregullat ndërkombëtare”, në kritikën e tij më të ashpër deri më tani ndaj politikave të Uashingtonit nën drejtimin e Donald Trump. “Ne jetojmë në një botë me fuqi të mëdha që duan ta ndajnë botën”, shtoi ai.
Komentet e Macron vijnë pas një sërë retorike të fortë nga administrata Trump që duket se ka alarmuar shumë nga aleatët e Uashingtonit. Ndër pikat kryesore janë deklaratat e administratës Trump që ringjallin skenarin e aneksimit të Grenlandës, ishullit më të madh në botë dhe një territor danez.
Lëvizje të tjera të kohëve të fundit nga Uashingtoni që i kanë shqetësuar evropianët — përveç ndërhyrjes ushtarake në Venezuelë — përfshijnë vendimin e administratës Trump për të pezulluar pjesëmarrjen e SHBA-së në dhjetëra agjenci të OKB-së dhe organizata të tjera ndërkombëtare, duke argumentuar se puna e tyre promovon nisma “të zgjuara”.
Në këtë klimë, Trump e talli Macronin në një fjalim para ligjvënësve republikanë të mërkurën në mbrëmje. Ai tregoi se si e kishte detyruar Francën të binte dakord për trefishimin e çmimeve të barnave duke kërcënuar të rriste tarifat për të gjitha importet franceze në Shtetet e Bashkuara.
Trump pretendoi se i kërkoi presidentit francez të rriste çmimet e barnave me recetë, duke argumentuar se amerikanët paguajnë “14 herë” më shumë se francezët. Ai shtoi se Macron fillimisht refuzoi, gjë që e shtyu Trump të lëshonte një ultimatum, duke kërcënuar me një tarifë prej 25% për të gjitha produktet franceze.
“Donald, kemi një marrëveshje. Do të doja të rrisja çmimet e barnave të mia me recetë me 200% ose diçka të tillë. Çfarëdo që të duash, Donald – të lutem mos ua thuaj njerëzve”, tha Trump, duke imituar Macronin.
As presidenti francez dhe as qeveria franceze nuk kanë reaguar ndaj këtyre komenteve.
Si përfundoi “bromanca”?
Deri në verën e vitit 2017, kur presidenti amerikan bëri një vizitë zyrtare në Francë, të dy udhëheqësit konsideroheshin se kishin një “vëllazëri”, siç e përshkruante media ndërkombëtare marrëdhënien e tyre. Shumë prej tyre e quanin Macronin një “pëshpëritës të Trumpit”.
Macron e kishte mirëpritur mysafirin e tij në Paris me një paradë ushtarake, një darkë në Kullën Eiffel dhe shfaqje të ngrohta publike të intimitetit. Pavarësisht dallimeve të tyre në një numër çështjesh, marrëdhënia e tyre dukej jashtëzakonisht e mirë.
Megjithatë, me kalimin e kohës dhe thellimin e mosmarrëveshjeve — nga kriza klimatike dhe Marrëveshja e Parisit te Irani, roli i BE-së dhe tregtia — klima ndryshoi.
Në takimet pasuese midis dy udhëheqësve, shtrëngimet e ngrohta të duarve, puthjet dhe përqafimet ia lanë vendin formaliteteve dhe buzëqeshjeve të ngushta.
Megjithatë, edhe në fillim të mandatit të dytë e të trazuar të Donald Trump, Macron shihej ende nga disa media si një udhëheqës evropian me një marrëdhënie “të veçantë” me presidentin amerikan, i cili potencialisht mund të fliste me të për çështje të tilla si Ukraina.
Megjithatë, siç thekson New York Times, ky perceptim është pjesërisht për shkak të ambicies së vetë presidentit francez për të forcuar profilin e tij ndërkombëtar dhe imazhin e Francës si një “lojtar” i fuqishëm global.
