Shtetet arabe të Gjirit luajtën një rol të rëndësishëm, nëse jo vendimtar, në shmangien e përshkallëzimit ushtarak me ndërhyrjen e SHBA-së në Iran.
Një numër shtetesh në Lindjen e Mesme duket se kanë kontribuar në vendimin e Donald Trump për të mos vazhduar me një sulm ushtarak ndaj Iranit, sipas mediave ndërkombëtare, ndërsa Financial Times raporton se për momentin ka një ulje të tensioneve.
“Situata është qetësuar për momentin”, tha një zyrtar arab për FT. “SHBA-të po japin kohë për bisedime me Iranin dhe për të parë se ku do të përfundojnë ato.”
Trump pranoi të japë pak më shumë kohë
Shtetet në rajon, si Arabia Saudite, Turqia, Katari, Omani dhe Egjipti, i kanë bërë thirrje administratës Trump të tregojë përmbajtje, duke paralajmëruar për dëmet e mundshme që fqinjët e Iranit do të pësonin në rast të një sulmi të SHBA-së ndaj regjimit iranian, duke përfshirë një rritje të çmimeve globale të naftës dhe gazit.
Pavarësisht indikacioneve për të kundërtën, Donald Trump nuk urdhëroi ndërhyrje ushtarake në Iran gjatë natës së së mërkurës deri të enjten.
Siç thekson AFP, Arabia Saudite, Katari dhe Omani “bënë përpjekje intensive diplomatike në minutën e fundit për të bindur Presidentin Trump që t’i jepte Iranit një shans për të treguar qëllimet e tij të mira”, tha një zyrtar i lartë saudit për AFP-në në kushte anonimiteti.
“Komunikimi vazhdon të ndërtohet mbi besimin e arritur dhe klimën aktuale pozitive”, shtoi zyrtari.
Si e bindën presidentin amerikan
Tre vendet arabe duket se e kanë paralajmëruar Shtëpinë e Bardhë se një sulm ndaj Iranit do të trondiste tregjet e naftës, sipas një raporti të New York Times që konfirmon informacionet e mëparshme të publikuara nga Wall Street Journal.
Donald Trump tha dje se “vrasjet” kanë “ndaluar” në Iran pas shtypjes së protestave dhe mbeti i paqartë në lidhje me qëllimet e tij për ndërhyrje ushtarake kundër Teheranit.
Aleatët arabë të Uashingtonit kanë frikë se sulmet amerikane kundër Iranit do të ndërpresin trafikun e naftës përmes Ngushticës së Omanit, kanalit në hyrje të Gjirit Persik që ndan Iranin nga fqinjët e tij arabë dhe përmes të cilit kalojnë një e pesta e dërgesave globale të naftës, sipas Wall Street Journal.
Sipas gazetës, Riadi e siguroi Teheranin se nuk do të përfshihej në asnjë konflikt dhe as nuk do t’i lejonte SHBA-ve të përdornin hapësirën ajrore të Arabisë Saudite për sulme kundër Iranit.
Monarkitë e Gjirit kanë frikë se pasojat e një përshkallëzimi midis SHBA-së dhe Iranit do të jenë të dëmshme për sigurinë e tyre, sipas New York Times.
Sot, çmimet e naftës ranë ndërsa tregu rishikoi në rënie pritjet për veprime ushtarake të SHBA-së kundër Iranit.
De-eskalimi para se të ndodhë më e keqja
Deeskalimi erdhi një ditë pasi Trump ndryshoi papritur kursin ndaj Teheranit, tha FT. Presidenti amerikan tha dje se kishte marrë siguri se Irani kishte “ndaluar vrasjen” e protestuesve dhe kishte pezulluar ekzekutimet e planifikuara të protestuesve të arrestuar.
Komentet e Trump erdhën pas fillimit të evakuimit të disa personelit nga baza më e madhe ushtarake amerikane në rajon, pasi mundësia e sulmeve amerikane në mbështetje të protestuesve disidentë ngriti frikën e një konflikti më të gjerë rajonal.
“Na është thënë se vrasjet në Iran kanë ndaluar, dhe ato kanë ndaluar. Ato kanë ndaluar dhe nuk ka asnjë plan për ekzekutime ose ekzekutime”, sqaroi Trump dje nga Zyra Ovale.
Kur u pyet nëse ndërhyrja ushtarake amerikane ishte përjashtuar, ai tha: “Do të vëzhgojmë dhe do të shohim se si do të zhvillohet situata.
Megjithatë, kemi marrë një deklaratë shumë të mirë nga njerëz që e dinë se çfarë po ndodh”, duke shtuar se shpresonte të ishte “e vërtetë” që ekzekutimet kishin ndaluar. “Kjo është shumë e rëndësishme”, tha Trump, duke shtuar se do të “mësonte më shumë”.
Deklaratat e presidentit qetësuan shqetësimet e tregut se një sulm i SHBA-së ndaj Iranit ishte i afërt dhe i ulën çmimet e naftës
