Të martën, Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky prezantoi një plan paqeje prej 20 pikash që doli nga negociatat midis zyrtarëve ukrainas dhe amerikanë.
Plani është një ndryshim i rëndësishëm nga ai i hartuar në tetor, pasi Kievi pranon koncesionin e territorit për rusët dhe mosintegrimin e Ukrainës në aleancën ushtarake të NATO-s. Plani i ri përfshin gjithashtu garancitë e sigurisë që Kievi dëshiron të pengojë sulmet e ardhshme nga Rusia, si dhe planet për rindërtimin e vendit.
Zelensky e paraqiti propozimin e ri si një kompromis të arsyeshëm për planin e hartuar nga i dërguari special i Presidentit Putin, Kirill Dmitriev dhe i dërguari special i Presidentit Trump, Steve Witkoff, në nëntor.
Megjithatë, Kremlini, duke pasur parasysh sukseset e tij në fushën e betejës dhe vështirësinë e paraqitjes së planit të ri para publikut rus si një fitore, nuk ka gjasa ta pranojë atë, komenton New York Times.
“Kjo është një parodi absolute”, tha Alexei Naumov, një analist i çështjeve ndërkombëtare me bazë në Moskë, për planin e ri ukrainas në një postim në aplikacionin e mesazheve Telegram. “Ideja është e qartë: t’ua paraqesim amerikanëve si një ‘kompromis’ dhe pastaj të fajësojmë Rusinë për dështimin e saj”.
“Vijat e kuqe” të Moskës
Gjatë dy viteve të fundit, Putini ka këmbëngulur në dy pika kyçe: Ukraina duhet të tërheqë forcat e saj nga zonat e Donbasit që vazhdon t’i kontrollojë, ndërkohë që pranon përjashtimin e saj nga anëtarësimi në NATO.
Presidenti rus riafirmoi qëndrimin e Moskës të premten në konferencën e tij vjetore për shtyp. Në mënyrë specifike, ai tha se Rusia është e gatshme të bëjë disa “lëshime”, të cilat mund të përfshijnë lëshimin e disa territoreve të mbajtura nga Rusia në rajonet Kharkiv dhe Zaporizhia. Megjithatë, ai theksoi se Moska mbetet e gatshme të vazhdojë luftën për pushtimin e plotë të rajonit Donbas, dhe konkretisht të Donetskut.
Plani ukrainas i paqes kërkon që Rusia të tërheqë forcat e saj nga rajonet e Dnipropetrovskit, Mikolajvit, Sumit dhe Kharkivit. Propozimi përcakton gjithashtu që Ukraina do të tërheqë trupat e saj nga pjesë të Donetskut që do të shndërrohen në një zonë të demilitarizuar.
“Plani nuk ofron asnjë kompromis në lidhje me territoret apo termocentralin bërthamor të Zaporizhias”, tha Georgy Bovet, një analist rus. “Dështimi për të zgjidhur çështjen territoriale e bën këtë plan të parealizueshëm”, shtoi ai.
A mund ta përballojë Rusia refuzimin e planit? Edhe pse pushtimi i ka kushtuar shtrenjtë si ekonomisë ruse ashtu edhe ushtrisë së vendit, Kremlini duket se beson ende se mund të fitojë më shumë duke vazhduar armiqësitë.
Ekonomia ruse është në pikën e saj më të dobët që nga viti 2022, me norma interesi në nivele rekord dhe rritje që po shkon drejt recesionit. Por, pavarësisht sanksioneve perëndimore për shkak të luftës, analistët thonë se Rusia është ende larg një krize ekonomike që do ta detyronte Kremlinin të ndryshonte kursin.
Rusia kontrollon tashmë rreth tre të katërtat e rajonit të Donetskut dhe me ritmin aktual të përparimit, forcave të Moskës do t’u duhen rreth 18 muaj për të marrë të gjithë rajonin. Në të njëjtën kohë, një rrjedhë e vazhdueshme rekrutësh të rinj do të thotë që Rusia mund të vazhdojë luftën pavarësisht humbjeve të rënda që po pëson.
